Pop Art Verlichting: De speelse ontwerpen van de Memphis Group

Je kent dat gevoel wel? Een ruimte die net iets te saai is, een interieur dat weliswaar perfect is, maar geen ziel heeft.

Dan ontbreek er iets. Een statement. Een blikvanger die niet alleen licht geeft, maar ook een glimlach op je gezicht tovert.

Dat is precies waar de Pop Art verlichting van de Memphis Group om draait. Vergeet die saaie, witte plafondlampen. We hebben het over objecten die schreeuwen om aandacht, stukken die je interieur op z'n kop zetten en een speelse noot toevoegen aan elke kamer. Het is design dat niet bang is om gezien te worden.

Wat is die rare, leuke vormgeving eigenlijk?

Stel je even voor: het is 1981. Een groep Italiaanse ontwerpers, geleid door de charismatische Ettore Sottsass, is het beu.

Ze zijn het zat: die streng moderne, kille designwereld waar alles in rechte lijnen en aardetinten moet. Ze willen iets anders. Iets rebels, iets uitbundigs.

En zo werd de Memphis Group geboren. Ze noemden het naar de Bob Dylan-plaat 'Stuck Inside of Mobile with the Memphis Blues Again'.

Je voelt meteen de vibe, toch? Het was een beweging die de regels brak. De kern van Memphis design is simpel: het is een knipoog naar de kitsch en de Pop Art. Ze gebruikten felle, onmogelijke kleurencombinaties: felroze tegenover legergroen, turkoois naast zwart.

Ze namen materialen die normaal 'verboden' waren in high-end design, zoals plastic laminaat (ook wel bekend als Trespa of Formica) en goedkoop karton, en verwerkten dat in dure, luxe armaturen. Het resultaat? Een soort cartoon-achtige ernst.

Een lamp die tegelijkertijd kunst is en een grapje. Waarom is dat nu zo belangrijk voor ons, decennia later? Omdat het ons eraan herinnert dat design niet alleen functioneel hoeft te zijn.

Een lamp mag best een beetje flirten met de ruimte. De beroemde 'Tahiti' lamp, die eruitziet als een abstracte tekening van een lamp, of de 'Acte de Foi' met zijn bizarre, organische vormen, zijn daar perfecte voorbeelden van.

Ze zijn geen verplichting; ze zijn een keuze. Een keuze voor plezier.

De iconen: de beroemde ontwerpen die je kent

Als je denkt aan Memphis verlichting, denk je onvermijdelijk aan de 'Carlton' kast. Ja, een kast, geen lamp.

Maar hij is zo iconisch dat hij de sfeer bepaalt. Hij lijkt op een Japans stripfiguur of een abstract gebouw.

Zijn vorm is pure architectuur. Maar de echte lichtjes in de collectie zijn minstens zo spectaculair. Neem de 'Tahiti' lamp, ontworpen door Ettore Sottsass zelf.

Het is eigenlijk een simpele TL-buis, maar dan verpakt in een kunststof frame dat eruitziet als een abstracte tekening. Je kunt hem aan de wand hangen of neerzetten. Overal waar hij komt, is het meteen feest. Een andere klassieker is de 'Acte de Foi' tafellamp.

Dit is een lamp die je hoofd doet draaien. Hij bestaat uit een soort gebogen, abstracte sculptuur van plastic, met de lampenkap als het middelpunt.

Hij is zwaar, voelt luxueus aan, maar ziet eruit alsof hij zo uit een stripboek is geplukt. Hij is verkrijgbaar in kleuren als 'Blu Oltremare' en 'Giallo Lime'.

Prijzen voor authentieke, originele stukken uit de jaren 80 schieten in de tienduizenden euro's. Ze zijn echte collectors items geworden. De ontwerpen zijn vaak abstract, maar altijd herkenbaar.

Ze spelen met geometrie en symmetrie, maar dan net even scheef. Denk aan de 'Striptease' lamp, die bestaat uit een soort ringen die je om de kap heen kunt draaien.

Of de 'San Luca' wandlamp, die meer lijkt op een juweel dan op een lichtbron. Deze ontwerpen waren bedoeld om een reactie uit te lokken. Je vindt ze prachtig of je vindt ze vreselijk.

Er is geen middenweg. En dat is precies de bedoeling.

Nieuw leven: moderne interpretaties en prijzen

Gelukkig hoef je niet meer een fortuin neer te tellen voor een origineel stuk uit 1982. De stijl is herboren.

Veel moderne ontwerpers en bekende merken hebben de Memphis-vibe opgepakt. Ze maken nieuwe lampen die geïnspireerd zijn op die speelse jaren 80-esthetiek, maar dan met moderne technieken en materialen. Dit maakt de stijl toegankelijker dan ooit.

Je kunt nu echt die speelse noot in je interieur halen zonder een hypotheek te hoeven afsluiten.

Laten we kijken naar een paar concrete opties en hun prijskaartjes. Zoek je een betaalbare eyecatcher of juist sfeervolle Scandinavische hanglampen in pasteltinten? De 'Pop' tafellamp van het merk Seletti is ook een fantastisch voorbeeld.

Hij lijkt op een stripfiguur en is gemaakt van polypropyleen. Hij staat bol van de kleuren en is verkrijgbaar voor ongeveer €120 tot €150.

Voor dat geld krijg je een echte blikvanger die de sfeer in een woonkamer of slaapkamer meteen verandert.

Wil je iets meer luxe en zwaarte, zoals bij modern country verlichting? Kijk dan naar de collecties van Foscarini of Kartell. De 'Twice Upon a Time' lamp van Foscarini, hoewel wat minimalistischer, heeft diezelfde speelse, sculpturale kwaliteit. Hij bestaat uit twee overlappende glazen schijven en kost rond de €450.

Kartell, bekend om hun kunststof design, heeft lampen zoals de 'Aster' of 'Kabuki' die met hun vorm en kleur perfect in het plaatje passen. Deze prijzen liggen vaak tussen de €200 en €600, afhankelijk van de grootte.

En voor de echte high-end beleving, de designliefhebber die een echt stuk wil, zijn er merken die de erfenis van Memphis voortzetten. Denk aan de 'Bubble Club' sofa van Kartell, maar dan in lampvorm. Of limited editions van merken comme Se.

Of kijk naar de 'Alanda' lamp, een hanglamp die bestaat uit een bundel glasvezels, wat zorgt voor een magisch, zacht licht. Deze high-end stukken kunnen oplopen tot €1000 - €2000 of meer, afhankelijk van de exclusiviteit en het materiaal. Ze zijn een investering in een stukje designgeschiedenis.

Praktisch aan de slag: zo style je die speelse lampen

Een Pop Art lamp is een wildebras in je interieur. Je kunt hem niet zomaar overal neerzetten.

De truc is om hem te laten stralen zonder dat hij de boel overneemt.

Het werkt het beste als je de rest van je interieur rustig houdt. Denk aan een strakke witte muur, een simpele grijze bank en een houten vloer. Op die rustige achtergrond komt de lamp pas écht tot zijn recht.

Hij wordt dan het kunstobject in de kamer. Je hoeft niet meteen je hele huis in de Memphis-stijl te gooien. Eén lamp is vaak al genoeg. Plaats bijvoorbeeld een opvallende wandlamp van het type 'San Luca' of 'Acte de Foi' in een hoek van de woonkamer.

Zorg dat er verder niet te veel rommelige accessoires in de buurt staan.

Laat de lamp de ruimte vullen met zijn aanwezigheid. Het is de ultieme manier om een saaie wand om te toveren tot een gallery-wand.

Denk ook na over het licht zelf. Veel van deze lampen zijn niet bedoeld als hoofdverlichting. Ze zijn sfeerverlichting. Ze geven vaak een warm, diffuus licht dat de kamer gezellig maakt, niet perse functioneel fel is.

Een tafellamp zoals de 'Tahiti' is perfect voor op een dressoir of een bijzettafel.

Combineer hem met een slimme lamp (zoals Philips Hue) om de kleur van het licht aan te passen. Zo kun je spelen met de sfeer en de kleuren in de lamp nog meer benadrukken. Als je eenmaal de smaak te pakken hebt, durf dan te combineren.

Memphis houdt van patronen. Een lamp met een streepjes- of blokjespatroon combineert prachtig met een effen muur met een felle kleur, zoals een muur in 'Blu Oltremare' of 'Giallo Lime'.

Durf te mixen met andere stijlen. Een strakke moderne lamp naast een speelse Memphis lamp creëert een spannend contrast.

Het draait allemaal om plezier maken met je interieur. Dus, pak die kans en geef je huis een speelse boost. Je zult zien hoe de ruimte ontwaakt.